W socjologii, psychologii czy badaniach edukacyjnych zmierzamy do tego, aby dowiedzieć się czegoś, co nie jest bezpośrednio obserwowalne, badamy postawy, właściwości psychiczne i umiejętności. O ile eksploracyjna analiza czynnikowa jest narzędziem powszechnie stosowanym, o tyle konfirmacyjna analiza czynnikowa, modelowanie IRT czy modele klas ukrytych w polskich badaniach spotykane są sporadycznie, a pomiarowe modele mieszanek, modele wyjaśniające czy modele diagnostyczne – prawie wcale. Niewiele jest książek lub podręczników mogących przedstawić polskiemu czytelnikowi, badaczowi czy studentowi możliwości, jakie dają nowoczesne analizy zmiennych ukrytych. Co prawda w ostatnich latach powstało kilka prac podejmujących próbę wprowadzenia elementów modelowania cech ukrytych do polskiego obiegu (Banaszak, 2009; Brzeziński, 2004; Jakubowski i Pokropek, 2009; Konarski 2009), lecz mimo to podjęte próby modelowania i pomiaru cech ukrytych, były niepełne. Dlatego zdecydowaliśmy się napisać podręcznik, w którym zebraliśmy i w przystępny sposób przedstawiliśmy polskiemu Czytelnikowi najnowszy dorobek modelowania cech ukrytych. Liczymy, że nasza publikacja przyda się studentom, chcącym nauczyć się nowych umiejętności, nieomawianych w podstawowych podręcznikach statystyki, pomiaru psychologicznego i edukacyjnego, ale i wykładowcom, którzy chcieliby się nauczyć modelowania oraz badaczom, pragnącym uzupełnić stan swojej wiedzy (…)
Artur Pokropek (ze wstępu)
Wzór cytowania:
Pokropek, A. (red.) (2015). Modele cech ukrytych w badaniach edukacyjnych, psychologii i socjologii. Teoria i zastosowania. Warszawa: Instytut Badań Edukacyjnych.
